SÜREKLİ İZLEME SİSTEMLERİNİN KOMUTA KONTROL VE KARAR DESTEK SİSTEMLERİ PROJESİ

Verilerin Etkin Yönetimini Sağlamak, Erken Uyarı Sistemleri Oluşturmak, Karar Mekanizmalarına Yön Vermek, Veriye Dayalı Politikalar Üretmek, Mali Destek ve Teşviklere Yön Vermek

Çevre Referans Laboratuvarı(ÇRL)
ÇRL, kaliteli ve deneyimli kadrosuyla kimya ve yakıt laboratuvarı olarak , 520 parametrede akredite bir laboratuvardır. ÇRL bünyesinde bulunan 4 adet mobil su ve atık su laboratuvarı, göl , akarsu, deniz ve arıtma çalışmalarını sürdürmektedir. 2014 yılında ÇRL bünyesinde kurulan PCDD/PCDF analiz laboratuvarımız Ülkemizin en iyisi, dünyanın ise en iyi laboratuvarlarından bir tanesi olmuştur. Ulusal ve uluslararası mevzuatlar kapsamında "Su, Atık Su, Toprak, Arıtma Çamuru, Katı Atık, Atık Yağ ve İzolasyon Sıvılarından Numune Alma" ve "Emisyon - İmisyon Ölçüm Yöntemleri"ne yönelik eğitimler düzenlenmektedir. ÇRL, ülkemizde çevre analizleri konusunda hakem laboratuvar konumunda olup, ihtilaflı numuneler, mahkemelik hususlarda tek Referans Laboratuvardır.

SÜREKLİ ATIK SU İZLEME ÇALIŞMALARI

Kurulu kapasitesi 10.000 m3/gün ve üzeri olan atıksu arıtma tesisleri çıkış suları sürekli 7/24 online izlenmektedir. Tesislerde; Sıcaklık, pH, Çözünmüş oksijen, Elektriksel İletkenlik, Debi parametreleri ölçüm sonuçları Bakanlığımız Merkezi yazılımına anlık (on-line) olarak iletilmektedir. 22/03/2015 tarihli ve 29303 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Sürekli Atıksu İzleme Sistemleri Tebliği" ile izleme sistemlerine; Kimyasal Oksijen ihtiyacı(KOİ) ve Askıda Katı Madde(AKM) parametreleri eklenmiştir. Eklenen yeni cihazlarının kurulumları sağlanmaktadır. Bu sayede sistem erken uyarı amaçlı kullanılacaktır. 30 adet tesisle başlanan sürekli atıksu izleme çalışmalarında entegrasyonu sağlanan tesis sayısı ülke genelinde 285'e yükselmiştir. Bu sayede uzaktan ve etkin denetim mekanizması geliştirilmiştir.

SÜREKLİ EMİSYON ÖLÇÜM SİSTEMLERİ

Bakanlığımızca yayımlanan mevzuat gereği bacalarına Sürekli Emisyon Ölçüm Sistemleri kurmakla yükümlü olan tesislerin verileri çevrimiçi (online) olarak izlenmektedir. 2016 yılı itibari ile 285 tesise ait toplam 710 baca on-line izlenerek veriler Bakanlığımız Merkezi Veritabanına anlık olarak aktarılmaktadır.

EVSEL VE ENDÜSTRİYEL
KİRLİLİK İZLEME ÇALIŞMALARI

Evsel ve Endüstriyel Kirlilik İzleme Programı(EKİP) hazırlanarak Ergene, Küçük Menderes, Gediz, Bakırçay, Sakarya ve Susurluk Havzalarında alıcı ortamda mevsimsel izleme çalışmaları yürütülmektedir. Havzalarda mevsimsel numuneler alınıp, analizleri mobil su ve atık su ÇRL'de yapılmaktadır. Çalışmanın tamamı dışarıdan hizmet almadan ÇRL alt yapısı ile gerçekleştirilerek kamu kaynakları etkin kullanılmaktadır. EKİP ile ilk kez havzalarda 2012 yılından bu yana 4 yıldır düzenli mevsimsel izleme çalışmaları yapılmıştır.

LABORATUVAR YETKİLENDİRME ÇALIŞMALARI

Çevre Mevzuatı kapsamında ölçüm ve analiz yapan laboratuvarların "Çevre Ölçüm ve Analiz Laboratuvarları Yeterlilik Yönetmeliği" çerçevesinde yetkilendirme işlemleri yürütülmektedir. 2016 yılı itibari ile 176 laboratuvar yetkilendirilmiş olup, yetkilendirme işlemleri e-yeterlik yazılımı üzerinden yapılmaya başlanmıştır. Yetkilendirilen Laboratuvarlar, Başkanlığımızın teknik uzmanları tarafından sürekli denetlemektedir. Uzaktan denetim amacıyla ÇRL'de hazırlanmış değeri bilinen numuneler, yetki verilen laboratuvarlara gönderilerek analiz sonuçları kontrol edilmekte, yanlış sonuç gönderenler hakkında işlem yapılmaktadır.

GERÇEK ZAMANLI TAKİP

Mobil Emisyon, Hava, Su Araçlarını ve Deniz İzleme İçin Gemileri Takip Edeceğiz

ENTEGRASYON YÖNETİMİ

Tüm İzleme Sistemleri ve Bilgi Sistemlerinin Verilerini Entegre edilecek.

OTOMATİK TAHMİN SİSTEMLERİ

Uzaktan Algılama Yöntemleri Hava, Deniz ve Yer Altı Kaynaklarının Kirliliklerini Tespit Edilecek ve Zaman Aralıklarında Otomatik Tahmin Sistemleri Geliştirilecek.

HARİTA ÜZERİNDEN İZLEME

BACA GAZI, HAVZA, DENİZ KİRLİLİK, HAVA KALİTESİ GİBİ İZLEMELERİNİ HARİTA VE GRAFİKLER ÜZERİNDEN SÜREKLİ İZLEME YAPILACAK.

KARNE SİSTEMİ

KARNE SİSTEMİ İLE ATIK SU ARITMA TESİSLERİ İYİLEŞTİRMESİ YAPILACAK.

RAPORLAMA YÖNETİMİ

Havzanın ve Nehirlerin Durumları Harita Grafikleri Halinde İzlenebilir ve Raporlanabilir Olacak

DENİZ İZLEME ÇALIŞMALARI

Ulusal mevzuatımız ve uluslar arası sözleşmeler ( Barselona ve Bükreş) ve AB Mevzuatı çerçevesinde "Denizlerde Bütünleşik Kirlilik İzleme Çalışması" yürütülmektedir. Çalışma ile tüm denizlerimizde meydana gelen kirlilik düzenli olarak izlenerek, Ulusal deniz ve kıyı yönetimi politika ve stratejilerinin belirlenmesine altlık oluşturulması amaçlanmaktadır. Karadeniz, Marmara Denizi ve Boğazlar, Akdeniz ve Ege Denizi olmak üzere tüm denizlerimizde kıyı suları, geçiş suları ve deniz sularında toplam 272 noktada; deniz suyu , sedimanda ve biyotada; fizikokimyasal, kimyasal ve biyolojik izleme, ayrıca 9 noktada mikroplastik çalışması yapılmaktadır.

Ekran Görüntülerİ

Proje kapsamında kullanılan uygulamaların ekran görüntüleri

699 +

HKİ ÖLÇÜMÜ

1999 +

Emisyon Ölçümü

199 +

Atık Su İzleme

10 +

Deniz Kirlilik İzleme

PROJEDE ÜRETİLECEK İNOVASYON ÇALIŞMALARI VE TEKNOLOJİLER

Atık Su Alarm ve Raporlama Sistemleri, Su Arıtma Tesisleri İzleme, Raporlama ve Alarm Sistemi, Sanayi Yönlendirme Sistemi,Tüm İzleme Sistemlerinde bulunan Cihazların Kayıt ve Envanter Yönetim Sistemi

Çoklu Ortam Desteği

Birçok Platformdan Sürekli İzleme ve Rapor Yapılabilir

SİM (Sürekli İzleme Merkezi) PROJESİ HAKKINDA

Çevresel ölçüm verilerinin tarımsal üretimden insan sağlığına, mekanik sistemlerin korozyonundan gıda güvenliğine kadar pek çok alanda ve büyük miktarda etkileri bulunmaktadır. Bunların risk değerlemesi, ekonomik etki değerlemesi, değişim analizi ve iyileştirmeye yönelik planlamalar ve denetimlerinde bilgi sistemlerinin giderek artan önemli bir rolü bulunmaktadır. Sensör ağlarından otomatik veri toplama, manuel ve mobil veri toplama, diğer sistemlerden gelen verilerin tümü hassasiyet, tür, zaman ve mekânsal çözünürlüklerine göre anlık olarak denetlenerek toplanabilirse, tematik uygulama modelleri ile güvenilir şekilde kamudan, politika yapıcıya kadar geniş bir alandaki paydaşlara faydalanacakları çıktıların üretilmesi mümkün olabilecektir. Bu amaçla veri toplama, birleştirme, analitik modellere göre işleme ve haritalama, tematik modellere göre hedef odaklı çıktıların elde edilmesi, web erişimli ve akıllı mobil araçlarla yetki seviyelerine göre paylaşım katmanlarını içeren bir Sürekli İzleme Sisteminin (SİS) tasarım ve devreye alınması 2017 yılı çalışmalarının temel hedefidir.

Bu amaçla tüm veri kaynaklarının anlık veri kalite yönetimine göre özel laboratuvar ekiplerine dönemsel görevlerden ziyade ihtiyaca binaen validasyon ve kalibrasyon görev yönlendirmelerini içeren bir operasyonel yönetim merkez yapısı tasarlanmıştır. Bu merkezin aynı zamanda idari iş süreçlerini de veriler ile destekli hale getirmesi hedeflenmektedir. Şüpheli veri kaynaklarının anlık olarak tespitinden yedek parça değişimi ve kalibrasyon işlemleri dâhil çevrim içi bir sensör envanter yönetiminin operasyon merkezinden eşgüdümle yönetilmesi planlanmıştır.

İlk aşamada Sürekli İzleme Merkezi (SİM) ile devreye alınacak Sürekli İzleme Sistemi yapısında pilot işlem modelleri çalıştırılacaktır. Üniversite’nin ilgili birimleri ile birlikte yapılacak ar-ge çalışmaları ile ortaya çıkacak işlem/haritalama modelleri ile hedefe uygun tematik uygulama modellerinin izleyen sene çalışmalarında test aşamaları tamamlandıkça modüller halinde devreye alınması öngörülmüştür. Öngörülen çalışma takvimine göre ilk sene sonunda operasyonel bir Sürekli İzleme Sistemi devreye alınmış, mobil uygulamalar destekli olarak verileri sunulabiliyor olacaktır.

Yazılımlardaki yerlilik oranı artarken aynı zamanda veri kalitesi de sensör seviyesinde aylık değil anlık yönetilebilir hale gelecektir. Bunun için operasyonel iletişim desteği bulunan bir diagnostik sistem ve modeli öngörülmüştür. İzleyen sistemlerde geliştirilerek devreye alınacak tematik uygulama modelleri ile bakanlık tarafından ekolojinin ekonomik değerlerinin ortaya model destekli veriler ışığında çıkması, planlamaların buna göre güvenle yapılması, sorunlu hallerde tedbirlerin etkinliğinin arttırıldığı bir karar destek sisteminin çalıştırılması hedeflenmektedir.

Özellikle çevresel ölçümlerin haritalamasında dokusal ve kimyasal ilişkiler nedeniyle modellerin geliştirilmesi önem kazanmaktadır. 2017 yılında yapılacak çalışmaların öncelikli hedefi pilot örnek modeller çerçevesinde sürekli izleme sisteminin kurulmasıdır. 2018 yılında yapılacak çalışmaların önceliği işleme ve haritalama modelleri beraberinde saha bileşenlerinin geliştirilmesidir. 2019 yılında yapılacak çalışmaların önceliği ise ar-ge çalışmaları, 2017 ve 2018 yıllarında olgunluk kazanan çevresel koşulların genel halk sağlığına etkisi, solunum yolu hastalıklarına etkisi, çevresel koşulların tahıl üretim verimine etkisi gibi tematik uygulamaların devreye alınmasıdır.

Bu projenin öngörülerindeki faaliyetler ile İstanbul Teknik Üniversitesi’nin ar-ge desteği, mevcut yüksek başarımlı hesaplama altyapısı ve veri füzyon sistem tecrübesinin, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile örnek verimlilikte bir kamusal fayda bileşimi oluşturulması hedeflenmektedir. Ayrıca 2017 yılında SİS ve SİM kurulumları dışında ar-ge dâhil yapılacak diğer çalışmaların bakanlık tarafından sonraki yıllardaki faaliyetlerin bütçelendirilmesine yönelik fizibilite çalışmalarında da faydalı olması hedeflenmektedir.

HAVA KALİTESİ İZLEME ÇALIŞMALARI

Ulusal Hava Kalitesi İzleme Ağı 313 Hava Kalitesi İzleme İstasyonuna ulaşmış olup; şuan itibariyle ülkemizdeki tüm illerin hava kalitesi izlenmektedir. Kamuoyunun hava kalitesi ile ilgili bilgiye ulaşımını kolaylaştırmak amacıyla izleme sonuçlarını havaizleme web adresinde yayımlanmaktadır. Kamuoyunca sonuçların daha iyi değerlendirilebilmesi amacıyla hava kalitesi indeksi(İyi, Orta, Hassas, Sağlıksız, Kötü, Tehlikeli şekilde ifade edilerek) oluşturulmuştur. Ülkemizin 7 bölgesinde Hava Kalitesi Ön Değerlendirme çalışmaları tamamlanarak; ölçüm yapmanın gerekli olduğu ortaya çıkan lokasyonlarda ölçülmesi gereken kirleticiler belirlenmiştir. Etkin ve verimli bir Hava Kalitesi İzleme Ağı yönetimi için Türkiye genelinde 5 bölgede Temiz Hava Merkezi kurulumları 2016 yılı itibariyle tamamlanmıştır. Avrupa'da Hava Kirliliğinin Takibi ve Değerlendirilmesi için İşbirliği Programı kapsamında 3 adet EMEP istasyonu işletilmektedir.